Saintes i Saintonge

Łuk Germanika

Saintes było niegdyś Mediolanum Santonum, stolicą Santonów, galijskiego ludu, od którego pochodzi nazwa Saintonge. We wczesnym cesarstwie miasto stało się pierwszą stolicą prowincji Akwitania i końcowym punktem Via Agrippa, łączącej je z Lyonem. W 18 lub 19 roku n.e. miejscowy notabl, Caius Julius Rufus, kazał zbudować przy wejściu na most na Charente łuk o dwóch przęsłach, poświęcony Tyberiuszowi, jego synowi Druzusowi i adoptowanemu synowi Germanikowi, stąd jego nazwa. Łuk ma 15,80 metra szerokości, 14,71 metra wysokości i 3,90 metra głębokości, a inskrypcja biegnąca wzdłuż belkowania wymienia fundatora i jego galijski rodowód. W XIX wieku stary most, już w ruinie, miał ustąpić miejsca nowym nabrzeżom, a łuk razem z nim. Victor Hugo, przejeżdżający przez Saintes we wrześniu 1843 roku, oraz Prosper Mérimée, inspektor zabytków, doprowadzili do jego rozebrania i ponownego wzniesienia na prawym brzegu, 28 metrów od pierwotnego miejsca. Wpisany na listę zabytków w 1905 roku, należy do miasta.

Amfiteatr galijsko-rzymski

Rozpoczęty za Tyberiusza i ukończony około 40 roku n.e., za Klaudiusza, amfiteatr w Saintes należy do najstarszych w Galii. Architekci wykorzystali naturalną dolinę na zachód od antycznego miasta, by osadzić w niej trybuny, co zmniejszyło ilość potrzebnego muru i tłumaczy dobry stan zachowania budowli. Mieściła ona około 15 000 widzów, którzy przychodzili oglądać walki gladiatorów i polowania na zwierzęta. Dziś trybuny porasta trawa, ale sklepione wejścia, mury areny i eliptyczny plan są dobrze czytelne. Na końcu areny źródło Sainte-Eustelle przypomina legendę o młodej Santonce nawróconej przez św. Eutropiusza i umęczonej. Trwa renowacja warta kilka milionów euro, która ma wzmocnić mury. Latem odbywają się tu oprowadzania z przewodnikiem, warsztaty dla dzieci w wieku 7-12 lat i spektakle. Bilet normalny za 5 € jest ważny przez 7 dni i obejmuje też trzy muzea miejskie, a dla osób poniżej 18 lat wstęp jest bezpłatny.

Abbaye aux Dames

W 1047 roku Geoffroy Martel, hrabia Andegawenii, i jego żona Agnieszka Burgundzka założyli w Saintes, na prawym brzegu Charente, klasztor benedyktynek, pierwszy w Saintonge. Przez wieki opactwo przyjmowało córki szlachty, a ksieni miała w mieście znaczną władzę. Romański kościół Sainte-Marie rozpoznasz z daleka po dzwonnicy pokrytej kamienną łuską w kształcie szyszki i po fasadzie, której rzeźbione archiwolty przedstawiają anioły, Starców Apokalipsy i sceny biblijne. Po rewolucji budynki służyły jako więzienie, a potem koszary, zanim przeszły długą renowację. Od lat 70. XX wieku opactwo jest ośrodkiem muzycznym: co roku w lipcu odbywa się tu Festival de Saintes, poświęcony muzyce dawnej i klasycznej, a w Jeune Orchestre de l'Abbaye kształcą się młodzi muzycy. Miejsce można poznać dzięki dźwiękowej podróży Musicaventure, godzinnej trasie audio ze słuchawkami, albo podczas zwiedzania historycznego, a opactwo oferuje też pokoje, by przenocować w jego murach.

Katedra Saint-Pierre w Saintes

Siedziba biskupstwa aż do rewolucji, katedra Saint-Pierre była kilkakrotnie przebudowywana. Z romańskiej budowli z XII wieku pozostała tylko część transeptu. W 1420 roku zawaliła się część sklepień, a gotycka przebudowa, która nastąpiła później, dała monumentalną wieżę-kruchtę z masywnymi przyporami i pinaklami, która miała dźwigać iglicę, nigdy niezbudowaną: dziś wieńczy ją niewielka kopuła. W 1568 roku, w czasie wojen religijnych, protestanci splądrowali katedrę; odbudowę rozpoczęto w 1585 roku, z prostszymi sklepieniami. Wielkie organy, zainstalowane w 1627 roku, mają problemy techniczne od 2025 roku. Wpisana na listę zabytków w 1862 roku i podniesiona do rangi bazyliki mniejszej w 1870 roku, katedra jest dziś w poważnie zniszczonym stanie i wymaga prac. Pozostaje otwarta dla wiernych i zwiedzających. Z placu przed nią brukowane uliczki starego Saintes schodzą w stronę Charente i Place du Synode, wzdłuż rezydencji z białego kamienia.

Bazylika Saint-Eutrope

Św. Eutropiusz, który według tradycji przybył nawracać Santonów, jest czczony jako pierwszy biskup Saintes. Nad jego grobem książę Akwitanii Wilhelm VIII kazał od 1081 roku zbudować przeorat i powierzył go mnichom z Cluny; kościół konsekrował w 1096 roku papież Urban II. Ważny przystanek na drodze z Tours do Santiago de Compostela, w 1998 roku został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Kościół dolny, krypta o długości 35 metrów i wysokości 5 metrów do sklepienia, jest jedną z największych we Francji; jej krępe filary i kapitele rzeźbione w liście otaczają sarkofag świętego. Kościół górny, dziś długi na 42 metry, stracił nawę, rozebraną w 1803 roku z powodów konstrukcyjnych i zastąpioną w 1831 roku neoromańską fasadą. W XV wieku Ludwik XI sfinansował dzwonnicę w stylu gotyku płomienistego, której iglica dominuje nad dzielnicą. Podniesiony do rangi bazyliki mniejszej w 1886 roku, kościół leży pięć minut od amfiteatru.

Szpital Pielgrzymów, Pons

Pons, miasteczko na wzgórzu nad Seugne, około dwudziestu kilometrów na południe od Saintes, było przystankiem na Via Turonensis, Drodze św. Jakuba wychodzącej z Tours. Około 1160 roku pan Geoffroy III de Pons założył przy wjeździe do miasta szpital, w którym schronienie znajdowali pielgrzymi, ubodzy i chorzy. Budynek jest jednym z ostatnich tego typu zachowanych w Europie, a od 1998 roku figuruje na liście światowego dziedzictwa UNESCO w ramach Dróg do Santiago de Compostela. Droga przechodziła pod sklepionym portykiem oddzielającym szpital od kaplicy: na jego ścianach pielgrzymi wyryli graffiti, w tym krzyże, które wciąż są widoczne. Sala chorych mieści dziś muzeum archeologiczne opowiadające o obecności człowieka w regionie, a w ogrodzie rośnie około stu roślin leczniczych w duchu ogrodów klasztornych. Zwiedzanie na własną rękę jest bezpłatne. W mieście można zwiedzić XII-wieczny donżon Pons za 6 €, z widokiem na całe Saintonge.